26 października 2014 roku
poczta
zaloguj się
 
Lekarze pacjentom - aktualne informacje o lekach
medycyna praktyczna dla pacjentów

Neomycyna (opis profesjonalny)

Działanie

Antybiotyk aminoglikozydowy. Działa bakteriobójczo na bakterie Gram-ujemne, zwłaszcza pałeczki (z wyjątkiem Haemophilus), prątki gruźlicy oraz S. aureus. Nie działa na Pseudomonas aeruginosa. Mechanizm działania polega na hamowaniu biosyntezy białka w komórce bakteryjnej. Efekt działania bakteriobójczego zależy od stężenia antybiotyku w ognisku zakażenia. Neomycyna nie jest stosowana pozajelitowo z powodu toksyczności. Z przewodu pokarmowego wchłania się w ok. 3%. Rozwój bakterii jelitowych jest hamowany w ciągu 48–72 h. Wchłanianie po podaniu miejscowym jest znikome (z wyjątkiem oparzeń i uszkodzeń skóry).

Wskazania

Wyjaławianie przewodu pokarmowego przed zabiegami chirurgicznymi w obrębie jelit. Encefalopatia wątrobowa. Miejscowo w ropnych zakażeniach skóry, zwłaszcza wywołanych przez gronkowce (m.in. czyraczność, liszajec gronkowcowy), ropnych powikłaniach alergicznych chorób skóry, zakażonych niewielkich oparzeniach i odmrożeniach. W okulistyce: ostre i przewlekłe zapalenie spojówek, owrzodzenie rogówki, zapalenie brzegów powiek.

Przeciwwskazania

Nadwrażliwość na neomycynę, inne antybiotyki aminoglikozydowe lub którykolwiek składnik preparatu. Nie stosować równolegle z lekami ototoksycznymi i nefrotoksycznymi. P.o. nie stosować w przypadku owrzodzeń, niedrożności lub stanów zapalnych jelit, uszkodzenia słuchu, myasthenia gravis. Po długotrwałym stosowaniu lub podawaniu p.o. dawek >12 g/d może wystąpić zespół złego wchłaniania. Neomycyna stosowana p.o. zwiększa wydalanie z kałem kwasów żółciowych i zmniejsza aktywność jelitowej laktazy. Ryzyko nefrotoksycznego i ototoksycznego działania leku jest większe u wcześniaków, noworodków, chorych z zaburzeniami czynności nerek oraz u osób w podeszłym wieku. U tych pacjentów, a także u osób z nadwagą lub mukowiscydozą, należy ustalić dawkę leku indywidualnie na podstawie oznaczeń jego stężenia we krwi. Stosować ze szczególną ostrożnością u osób ze schorzeniami nerwowo-mięśniowymi i parkinsonizmem. Ze względu na zawartość sacharozy preparatu w postaci p.o. nie stosować u pacjentów z dziedziczną nietolerancją fruktozy, zespołem złego wchłaniania glukozy-galaktozy lub niedoborem sacharazy-izomaltazy. . Preparatów w postaci maści i aerozolu nie stosować na duże powierzchnie uszkodzonej skóry, sączące zmiany chorobowe, owrzodzenia żylakowate.

Interakcje

Po podaniu p.o. upośledza wchłanianie fenoksymetylopenicyliny, cholesterolu, węglowodanów, digoksyny, metotreksatu, niektórych witamin. Równoległe stosowanie innych leków nefrotoksycznych lub otoksycznych nasila toksyczne działanie neomycyny. W przypadku wchłonięcia nasila działanie zwiotczające leków stosowanych do znieczulenia ogólnego; może zmniejszać skuteczność doustnych środków antykoncepcyjnych, osłabiać działanie leków parasympatykomimetycznych, nasilać działanie akarbozy. Równoległe stosowanie z bisfosfonianami może zwiększać ryzyko wystąpienia hipokalcemii. Doustne szczepionki przeciw durowi brzusznemu są inaktywowane przez lek.

Działania niepożądane

Po podaniu p.o.: biegunka, nudności, wymioty, zwiększone wydzielanie śliny, zapalenie błony śluzowej jamy ustnej, zespół złego wchłaniania, tłuszczowe stolce, zmniejszenie masy ciała, nefrotoksyczność, ototoksyczność, nadkażenia opornymi bakteriami (Staphylococcus aureus, Pseudomonas spp.), zakażenia grzybicze skóry i błon śluzowych, zmiany obrazu krwi, niedokrwistość hemolityczna, blokada nerwowo-mięśniowa, splątanie, dezorientacja, parestezje, oczopląs, gorączka polekowa, wysypka, świąd, wstrząs anafilaktyczny, zwiększenie aktywności enzymów wątrobowych, zwiększenie stężenia bilirubiny w surowicy, zaburzenia elektrolitowe (hipomagnezemia, hipokalcemia, hipokaliemia). Po miejscowym stosowaniu może wystąpić podrażnienie skóry (swędzenie, wysypka, zaczerwienienie, obrzęk). Stosowana przewlekle zewnętrznie może wywoływać nadwrażliwość. W przypadku rozległych powierzchni uszkodzonej skóry może się wchłaniać i spowodować uszkodzenie nerek i słuchu. Po podaniu do oka: przemijające pieczenie, łzawienie, przekrwienie spojówek, przemijające zaburzenia widzenia. Objawami przedawkowania są nasilone działania niepożądane (np. biegunka, nudności, nefrotoksyczność, ototoksyczność). Postępowanie objawowe, należy podać węgiel aktywowany, w cięższych przypadkach zastosować hemodializę.

Ciąża i laktacja

Kategoria C. W ciąży lek stosować tylko w przypadkach zdecydowanej konieczności. Nie stosować w okresie karmienia piersią.

Dawkowanie

Dorośli. Wyjałowienie jelit: 1 g co 1 h przez 4 h, następnie 1 g co 4 h przez następne 24 h lub 1 g 19 h, 18 h i 9 h przed zabiegiem chirurgicznym. Encefalopatia wątrobowa: 1–3 g co 6 h (4–12 g/d w daw. podz.) przez 5–7 dni. Dzieci. Wyjałowienie jelit: 6.–12. rż. 250–500 mg co 4 h przez 2–3 dni poprzedzające zabieg, po 12. rż. 1 g co 4 h, przez 2–3 dni poprzedzające zabieg. Miejscowo: maści, roztwory, aerozole 2–4 ×/d, w okulistyce 3–5 ×/d.

Preparaty na rynku polskim zawierające neomycyna